رئیس جمهور هم بر ناعادلانه بودن روش کنونی توزیع یارانه بنزین تاکید کرد

جدی شدن اصلاح روش تخصیص یارانه انرژی

تاريخ 1398/07/23 ساعت 09:25

اتاق تهران در طرح ویژه که سال گذشته تدوین کرد پیشنهاد داد یارانه انرژی به جای خودرو بین افراد تقسیم شود

بعد از چند هفته گمانه زنی و مطرح شدن دوباره بحث اصلاح روش تخصیص یارانه انرژی و به خصوص بنزین و احتمال افزایش قیمت آن، رئیس جمهور در نشست خبری خود احتمال «تغییرات» در روش تخصیص یارانه انرژی را تایید ولی افزایش و واقعی کردن قیمت بنزین را رد کرد. حسن روحانی گفت:« در زمینه سوخت و حامل‌های انرژی آنچه امروز با آن مواجه هستیم، یک مسیر عادلانه مناسبی نیست، باید روی آن فکر شود البته معنی آن این نیست که یک بار سنگینی بر مردم تحمیل شود. یعنی دنبال این نیستیم که قیمت سوخت مانند ترکیه، یک لیتر بنزین 15 هزار تومان و در اروپا 20 هزار تومان شود یا در کشورهای عربی جنوب ، بنزین لیتری 6 هزار تومان است. ما دنبال این نیستیم که بخواهیم یارانه را از قیمت بنزین یا سوخت و به طور کلی حامل‌های انرژی برداریم و قیمت را واقعی کنیم، این کار نه امکان‌پذیر است و نه برای مردم ما در این شرایط اقتصادی، قابل تحمل است. اما در عین حال داریم فکر می‌کنیم که یک تغییراتی در این زمینه انجام شود و اگر به تصمیم نهایی برسیم به اطلاع مردم می‌رسانیم.»

البته رئیس جمهور خود به صورت سربسته نکته ای را هم درباره «تغییرات» احتمالی بیان کرد. او گفت:« همواره معتقد بودم و در جلسات دولت و جلسات دیگر تأکید کردم که هر مقدار از قیمت سوخت حاصل شود این باید به مردم برگردد. با اینکه برخی از برادران اقتصادی ما معتقدند یک طوری باید برای بودجه هم از اینجا کمک گرفته شود، به نظر من اگر ما، هر مقدار در هر زمانی قیمت‌ سوخت را را اضافه کنیم، کل آن پول را به مردم برمی‌گردانیم یعنی چیزی وارد بودجه نمی‌شود. تصمیم ما تا امروز این چنین است منتها در سال‌های آینده ممکن است راه‌های دیگری در پیش بگیریم.»

رئیس جمهور در شرایطی بر این نکته تاکید می کند که « هر مقدار از قیمت سوخت حاصل شود باید به مردم برگردد» که سال گذشته طرحی از سوی اتاق تهران برای اصلاح تخصیص یارانه انرژی تدوین و به دولت ارائه شد که طبق آن؛ اتاق به دولت پیشنهاد داده بود منابع حاصل از یارانه بنزین به جای تخصیص به خودروها به افراد و خانواده ها پرداخت شود. موضوعی که مسعود خوانساری رئیس اتاق تهران هم بارها بر آن تاکید کرده است. او هفته گذشته در دیدار مسئولان اتاق های بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی با معاون اول رئیس جمهور هم به توزیع یارانه پنهان و آشکار‌ و ضرورت چاره‌اندیشی دولت برای حل این مساله اشاره کرد. همچنین خوانساری در یادداشتی که هفته گذشته در روزنامه اعتماد با عنوان «فاجعه یارانه انرژی» منتشر شد، بر ضرورت بازنگری در تخصیص یارانه انرژی تاکید کرد. او نوشت:« هدف اصلي پرداخت يارانه‌ها، حمايت از اقشار كم درآمد جامعه و افزايش عدالت اقتصادي است، اما آيا آنچه در عمل رخ مي‌دهد در مسير محقق كردن همين هدف است؟ باید در اجرای این فرآیند تغییر ایجاد شود و در حال حاضر عملا اقشار کم درآمد از یارانه انرژی بهره ای نمی برند.»

در ادامه یادداشت خوانساری آمده است:« آمار نشان مي‌دهد كه دولت در طول يك سال، رقمي نزديك به 900 هزار ميليارد تومان، يارانه انرژی پرداخت مي‌كند كه از اين عدد بيش از 550 هزار ميليارد تومان به يارانه انرژي اختصاص دارد. وقتي يارانه به‌طور مساوي به همه اقشار پرداخت مي‌شود، يعني ميزان بهره بردن از آن بسته به امكاناتي است كه هر فرد براي بهره بردن از اين يارانه دارد. در رابطه با انرژي قطعا اقشار كم درآمد، شرايط استفاده كمتري از اقشار پردرآمد دارند و اين هدف اصلي پرداخت يارانه را رسما به فراموشي مي‌سپرد. براي مشخص شدن ميزان بزرگي اين عدد مي‌توان يك محاسبه ساده انجام داد. عددي كه دولت در حال حاضر به عنوان يارانه در بخش‌هاي مختلف پرداخت مي‌كند، اگر نقد شده و به حساب افراد ريخته شود، در هر ماه به هر ايراني به اندازه يك ميليون تومان، يارانه خواهد رسيد.»

طبق آمارهای رسمی به صورت میانگین روزانه حدود 90 میلیون لیتر بنزین در کشور مصرف می شود که اگر این عدد به جمعیت کشور تقسیم شود سهم هر نفر کمی بیش از 1.1 لیتر می شود یعنی در ماه حدود 32 لیتر به ازای هر نفر بنزین در کشور مصرف می شود. همچنین باتوجه به اینکه بعد خانوار ایرانی به متوسط 3.3 نفر رسیده است، سهم هر خانواده در ماه از مصرف بنزین به صورت میانگین جمعیت حدود 100 لیتر خواهد شد. اما این آمارها و میانگین ها در شرایطی ارائه می شود که تنها 53.2 خانواده های شهری و 32.3 خانواده های روستایی از خودرو دارند؛ اعدادی که به خوبی نشان می دهد جمعیت زیادی از کشور ما عملا از یارانه ای که برای بنزین از سوی دولت پرداخت می شود، هیچ بهره ای نمی برند و در مقابل و در شرایط نابرابر برخی از خانواده ها با داشتن چند خودرو چند برابر دیگران از یارانه بنزین استفاده می کنند. طبق گزارش سازمان برنامه و بودجه در حال حاضر دهک اول جامعه 23 برابر دهک آخر جامعه از یارانه بنزین بهره مند می شود و این عدد برای یارانه براب 3.6 برابر و یارانه گاز 2.5 برابر است.